3 Οκτωβρίου: Gore Vidal


Σαν Σήμερα 3 Οκτωβρίου – LGBTQI People in History


Update: 3 Οκτωβρίου 2020

Gore Vidal
(1925 – 2012)

3 Οκτωβρίου: Gore Vidal

Ο πολυσχιδής (Ευγένιος) Γκορ Βιντάλ υπήρξε ένας από τους πιο σπουδαίους νομπελίστες, θεατρικούς συγγραφείς, συγγραφέας ιστοριών μυστηρίου (με το ψευδώνυμο Edgar Box), κριτικός, πολιτικός ακτιβιστής και ηθοποιός. Κατά του διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου κατετάγη στον Αμερικανικό στρατό και έτσι δεν έλαβε περαιτέρω εκπαίδευση. Θεωρείται από τους πιο σημαντικούς συγγραφείς για την ομο-ερωτική λογοτεχνία καθώς ήταν από τους πρώτους που στα έργα τους πρωταγωνίστησαν γκέι χαρακτήρες από την πρώτη του κιόλας νουβέλα, το Williwaw (1946). Παρ’ ότι εγγονός Αμερικανού γερουσιαστή, ο Vidal δεν νιώθει άνετα στην Αμερική λόγω της σεξουαλικότητάς του και από τα μέσα της δεκαετίας του 60 έζησε κυρίως στην Ιταλία, μαζί με τον δια βίου σύντροφό του Howard Austen. Το City and the Pillar (ελλ. Τίτλος «Το αγόρι πλάι στο ποτάμι», 1948), είναι το επόμενο βιβλίο του. Το πρώτο βιβλίο καθαρά γκέι θεματικής που καταφέρνει να αγγίξει το ευρύ αναγνωστικό κοινό.

Παραθέτουμε συνέντευξή του στον Ηλία Μαγκλίνη (Καθημερινή, 30-1-05):

Τον Γκορ Βιντάλ τον γνωρίζουμε στην Eλλάδα μέσα από τα μυθιστορήματά του, με θέμα κυρίως την αρχαία Ρώμη αλλά και την μεταπολεμική Αμερική, βιβλία στα οποία συνδυάζει τη μυθοπλασία με ιστορικά πρόσωπα και γεγονότα. Ο Βιντάλ όμως είναι γνωστός και για την πολεμική του ενάντια στη «δικτατορία Μπους – Τσένι», όπως την αποκαλεί, για την οξεία κριτική του στην εξωτερική, κυρίως, πολιτική της χώρας του. Τις απόψεις του αυτές ο Βιντάλ τις έχει εκφράσει μέσα από σειρά άρθρων που στη χώρα μας έχουν κυκλοφορήσει σε δύο τόμους, «Διαρκής πόλεμος για διαρκή ειρήνη» (2003) και «Ονειρα πολέμου» (2004 – και τα δύο κυκλοφορούν από τις εκδόσεις Scripta). Αυτά ακριβώς τα δύο βιβλία στάθηκαν αφορμή για μια συνέντευξη με τον Αμερικανό συγγραφέα, ο οποίος φαίνεται να διατηρεί πάντα την αίγλη του μαχητή.

– Γεννηθήκατε στο Γουέστ Πόιντ και ο πατέρας σας ήταν στρατιωτικός. Ωστόσο, οι πολιτικές σας αντιλήψεις ήταν πάντα στoυς αντίποδες της παραδοσιακής αμερικανικής πολιτικής σκέψης…

– Για την ακρίβεια, ο πατέρας μου ήταν αεροπόρος. Αποφοίτησε από το Γουέστ Πόιντ το 1917 και κατατάχθηκε στο αεροπορικό Σώμα του Αμερικανικού Στρατού. Στη συνέχεια ίδρυσε τρεις αεροπορικές εταιρείες (Eastern, TWA, Northeast) και εργάστηκε ως Διευθυντής της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας των ΗΠΑ από το 1933 έως το 1936. Παντρεύτηκε την κόρη του γερουσιαστή Τ. Π. Γκορ, ο οποίος αργότερα διετέλεσε ηγέτης του Δημοκρατικού Κόμματος επί τριάντα συνεχή χρόνια. Αυτός ο άνθρωπος, ο Γκορ, ήταν ο κύριος πόλος επιρροής σε μένα, καθώς μεγάλωσα στο σπίτι του.

– «Βιντάλ», όμως, ακούγεται σαν εβραϊκό όνομα…

– Το όνομα «Βιντάλ» το αποκτούσαν συχνά Eβραίοι της Ισπανίας οι οποίοι ασπάζονταν τον καθολικισμό. Αφ’ ης στιγμής λέγεται ότι οι Βιντάλ της δικής μου οικογένειας υπήρξαν καθολικοί από το 1300, δεν έχουμε καμία αίσθηση «εβραϊκής καταγωγής». Ουσιαστικά, τη σχέση μου με τον εβραϊσμό την επινόησε ένας βιογράφος μου, ονόματι Κάπλαν, όταν αποφάσισε ότι η οικογένειά μου ασπάστηκε τον Καθολικισμό το 1300. Μπορεί να ισχύει φυσικά κάτι τέτοιο, αλλά δεν υπάρχει καμία απόδειξη. Ρώτησα και τον πατέρα μου. Eμεινε κατάπληκτος. Δεν είχε ακούσει ποτέ τίποτα. Μετά έβαλε τα γέλια. «Στον καιρό μου», μού είπε, «κανένας Eβραίος δεν γινόταν δεκτός στο Ουέστ Πόιντ, κανένας Eβραίος δεν ήταν ο τυπικός Αμερικανός ποδοσφαιριστής» – όπως ακριβώς ήταν ο πατέρας μου.

– Το γράψιμο είναι μοναχική υπόθεση. Δεν βιώσατε ποτέ μιαν εσωτερική σύγκρουση ανάμεσα στον μοναχικό συγγραφέα και στη δημόσια φιγούρα που είστε;

– Κι όμως, υπήρξα ιδιώτης συγγραφέας και πολιτικός που ασχολήθηκε με τα κοινά: το καθένα θέλει διαφορετικά είδη μυών. Με την ηλικία, αλίμονο, οι μύες και των δύο αδυνατίζουν.

– Η μελέτη της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας σάς οδήγησε στην ερμηνεία της σύγχρονης Αμερικής ή το ότι βιώσατε νέος τις καυτές δεκαετίες του 1940 και 1950;

– Στα 17 μου κατατάχθηκα στον Αμερικανικό Στρατό και πολέμησα τρία χρόνια, κυρίως στον Ειρηνικό. Σήμερα, οι ανώτερες τάξεις, όπως οι Μπους, Τσένι κ.ά. μένουν μακριά από τον πόλεμο, όπως και τα περισσότερα μέλη του Κογκρέσου. Εμείς, η γενιά μου, ήμασταν πραγματικοί πατριώτες αλλά όχι βλάκες. Αντιλαμβανόμασταν ότι οικονομικά συμφέροντα μας εκμεταλλεύονταν. Από το σχολείο ακόμα με συνάρπαζε η κλασική εποχή και, ναι, έκανα συνειδητά συγκρίσεις ανάμεσα στη Ρωμαϊκή και στην Αμερικανική Αυτοκρατορία.

– Ποιες είναι οι ομοιότητες και οι διαφορές ανάμεσα στην σημερινή Ουάσιγκτον και την αρχαία Ρώμη;

– Οι διαφορές: Η Ρώμη άντεξε πέντε αιώνες. Η δική μας αυτοκρατορία τελειώνει ύστερα από έναν ιμπεριαλιστικό αιώνα. Αυτό ίσως διασώσει κάτι από την δημοκρατία μας. Οι ομοιότητες: Τα οικονομικά προβλήματα αποτελείωσαν τη Ρώμη. Oπως επίσης ότι όλο και περισσότεροι πολίτες αρνούνταν να πάνε στον πόλεμο. Το υποτιμημένο νόμισμα και μια χούφτα μισθοφόρων έδωσαν ένα τέλος στην ηγεμονία εκείνη. Σε όλα αυτά τους μοιάζουμε.

– Θα έλεγα πως υπάρχουν δύο παραδόσεις στην Αμερική: από τη μία, η Αμερική των υπερβατιστών φιλοσόφων, των Eμερσον, Θόροου, Ουίτμαν, που δίδασκαν την πολιτική ανυπακοή, και από την άλλη, η Aμερική των πουριτανών, στην οποία προστέθηκε το «στρατιωτικό-βιομηχανικό σύμπλεγμα» του 20ού αιώνα. H δεύτερη επικράτησε – πότε όμως συνέβη αυτό;

– Hμασταν επεκτατικοί από το ξεκίνημά μας. Το μισό έθνος βασιζόταν πάνω στο θεσμό της δουλείας, όπως η Ρώμη και η αρχαία Ελλάδα. Τη γη μας την κλέψαμε από τους Ινδιάνους. Βρισκόμαστε ακόμα κάτω από τη σκιά αυτών των δυσάρεστων δεδομένων. Oπως και να ‘χει, το παιχνίδι τελειώνει.

– Και οι καλλιτέχνες, οι διανοούμενοι της Αμερικής; Δεν εκπροσωπούν τη δημοκρατική όψη της Αμερικής;

– Δεν είμαστε δημοκρατία και ποτέ δεν θέλαμε να είμαστε δημοκρατία. Είμαστε μια ολιγαρχία αφιερωμένη στον καταναλωτισμό. Απλώς οι καλλιτέχνες μας βρίσκονται εκτός κράτους. Τα πανεπιστήμια είναι τα τρελοκομεία όπου θριαμβεύουν οι πιο επικίνδυνοι τρελοί.

– Στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής παράδοσης, θα έλεγα ότι και πάλι έχουμε δύο ρεύματα: από τη μία τον θετικισμό ενός Λοκ και από την άλλη τον Λεβιάθαν του Χομπς. Τα ουσιώδη στοιχεία της χομπσιανής φιλοσοφίας (πανίσχυρο κράτος, διαρκής φόβος για τον Aλλον) έχουν πλέον κυριαρχήσει στην αμερικανική πολιτική ζωή. Συμφωνείτε;

– Η παλαιά δημοκρατία εκινείτο όντως στην παράδοση του Λοκ. Η σημερινή αυτοκρατορία όμως είναι σαφώς χομπσιανή. Τρόμος για όλους, ελευθερία για κανέναν. Αλλά κι αυτό ακόμα θα περάσει με την οικονομική κατάρρευση της αυτοκρατορίας.

– Μιλώντας με όρους της αστρονομίας, η ΕΣΣΔ κατέρρευσε όπως ένας μικρός ήλιος: διαβρώθηκε εσωτερικά και έγινε «λευκός νάνος». Για την Αμερική, όμως, λένε ότι θα καταρρεύσει σαν σούπερ νόβα, με μια τρομακτική έκρηξη που θα παρασύρει και άλλους στο χαμό. Συμφωνείτε;

– Oχι. Εγώ πιστεύω ότι οι ΗΠΑ θα τελειώσουν σύμφωνα με το δεύτερο νόμο της θερμοδυναμικής: Θα παγώσουν.

– Πολλοί σας θεωρούν «καταστροφέα αμερικανικών μύθων», από τον Ρούζβελτ και τον Κένεντι έως και την 11η Σεπτεμβρίου. Σε κάποια σας γραπτά διακρίνουμε υπαινιγμούς ότι πίσω από εκείνη τη θηριωδία κρύβεται ακόμα και η αμερικανική κυβέρνηση. Δεν νιώθετε καμιά φορά ότι κινδυνεύετε να εγκλωβιστείτε στο τούνελ της συνωμοσιολογίας;

– Δεν υπαινίσσομαι καθόλου ότι η αμερικανική κυβέρνηση «έστησε» την 11η Σεπτεμβρίου. Είναι όμως φανερό ότι αυτό το θλιβερό γεγονός το εκμεταλλεύτηκε η κυβέρνησή μας για να εγκαθιδρύσει μια δικτατορία. Γιατί με ρωτάτε αν μπλέκω με «συνωμοσιολογίες», τη στιγμή που τις εναγκαλίζονται με τόσο ενθουσιασμό οι δυνάμεις του κακού;

– Ναι, νομίζω ότι τώρα σειρά έχει το Ιράν. Αλλά δεν έχουμε πια τα χρήματα για να κάνουμε κάτι θεαματικό. Υποψιάζομαι ότι θα σκορπίσουμε κάπου στην έρημο, όπως τα ελικόπτερα που έστειλε εκείνος ο άτυχος πέμπτος μου εξάδελφος επί προεδρίας Κάρτερ για να σωθούν οι Αμερικανοί όμηροι – με τη γνωστή τραγική κατάληξη…

– Eχετε επανειλημμένα δηλώσει ότι ο βομβαρδισμός του Περλ Χάρμπορ από τους Iάπωνες ήταν λίγο -πολύ μια συνωμοσία οργανωμένη από τον Ρούζβελτ για να μπει η Αμερική στον πόλεμο. Τον καιρό εκείνο ήσαστε υπέρ της «αμερικανικής απομόνωσης»;

– Υπάρχει ένα βιβλίο με τίτλο «Ημέρα Απάτης» ενός συγγραφέα με το όνομα Στίρετ, το οποίο είναι η καλύτερη ιστορική έρευνα πάνω στο πώς κινήθηκε ο Ρούζβελτ για να ωθήσει τους Ιάπωνες στον βομβαρδισμό του Περλ Χάρμπορ ώστε να μπει η Αμερική της Απομόνωσης στον πόλεμο εναντίον του Χίτλερ. Ο παππούς μου ήξερε τι γινόταν και στη Γερουσία αντιτάχθηκε στον Ρούζβελτ. Ημουν όντως απομονωτιστής εκείνη την εποχή, παρότι μαθητής ακόμα. Οι αριστεροί στην Αμερική ήσαν στη συντριπτική τους πλειοψηφία τους υπέρ της απομόνωσης της χώρας, της μη ανάμιξης στον πόλεμο. Σήμερα πιστεύω ότι ο Ρούζβελτ είχε δίκιο τελικά.

– Φαντάζομαι, έχετε υπόψη σας το τελευταίο βιβλίο του Φίλιπ Ροθ, «Η Συνωμοσία εναντίον της Αμερικής» (σ.σ. δεν έχει κυκλοφορήσει ακόμα στα Eλληνικά: με βάση ένα φανταστικό σενάριο, τις εκλογές του 1940 κερδίζει ο απομονωτιστής, αντισημίτης Ρεπουμπλικανός Λίντμπεργκ, ο οποίος κρατάει την Αμερική έξω από τον πόλεμο)…

– Ο Ροθ έχει γράψει ένα αστείο βιβλίο για τον Νίξον (σ.σ. «Η συμμορία μας», σάτιρα κατά του Νίξον, 1973, αμετάφραστο στα Eλληνικά). Πέρα από αυτό δεν έχω κανένα απολύτως ενδιαφέρον για τις απόψεις του περί της αμερικανικής πολιτικής, τις οποίες χαρακτηρίζει η βαθιά άγνοια των πραγμάτων.

– Πότε αναπτύξατε αυτήν την αντισυμβατική προσέγγιση στην αμερικανική ιστορία; Γνωρίζατε, ας πούμε, από τότε το σενάριο συνωμοσίας σχετικά με το Περλ Χάρμπορ;

– Oπως σας είπα, μεγάλωσα στο σπίτι του παντοδύναμου γερουσιαστή Τ. Π. Γκορ από την Οκλαχόμα. Οι Γκορ -η οικογένεια της μητέρας μου- ανακατεύονταν με την αμερικανική πολιτική από τον 17ο αιώνα. Ναι, ήξερα για το Περλ Χάρμπορ όπως σχεδόν όλος ο πολιτικός κόσμος της Ουάσιγκτον ήξερε. Οι περισσότεροι Αμερικανοί συγγραφείς είναι απολιτικοί διότι δεν έχουν γνώση αυτών που τους εξουσιάζουν. Εγώ έχω. Αυτό δεν θα έπρεπε να ξαφνιάζει κανέναν• αν ήμουν Ελληνας και λεγόμουν Παπανδρέου Βιντάλ, δεν θα ξαφνιαζόσασταν αν έγραφα ένα βιβλίο για τους συνταγματάρχες που τόσο απλόχερα σας προσέφερε η Ουάσιγκτον.

Ποιος είναι ο Γκορ Βιντάλ

Γεννήθηκε το 1925 και μεγάλωσε στην Ουάσιγκτον. Το 1960 προσπάθησε να πολιτευτεί θέτοντας υποψηφιότητα για το Κογκρέσο, με τη βοήθεια της χήρας του Προέδρου Ρούζβελτ, Eλεάνορ. Τρία βιβλία του, γραμμένα εκείνη την περίοδο απέσπασαν πολλούς επαίνους, ενώ η συλλογή δοκιμίων του με τίτλο «Ηνωμένες Πολιτείες» κέρδισε το Εθνικό Βραβείο Βιβλίου το 1993. Tο 1995, η έκδοση των απομνημονευμάτων του με τίτλο «Παλίμψηστο» χαρακτηρίστηκε «ένας από τους καλύτερους απολογισμούς, σε πρώτο πρόσωπο, για τον εικοστό αιώνα». Eπί σειράν ετών ζούσε στην Ιταλία. Το 2003 εγκαταστάθηκε και πάλι στην Aμερική.

Πέθανε στις 31 Ιουλίου 2012 στο σπίτι του στο Hollywood Hills της Καλιφόρνια, σε ηλικία 86 ετών, μετά από επιπλοκές από πνευμονία.

to-agori-plai-sto-potami

Bιβλία του στα Eλληνικά

Στη χώρα μας, εκτός από τις συλλογές άρθρων «Διαρκής πόλεμος και διαρκής ειρήνη» και «Ονειρα πολέμου», που κυκλοφορούν από τις εκδόσεις Scripta, από τον ίδιο εκδοτικό οίκο κυκλοφορεί και το μυθιστόρημά του «Χρυσή εποχή». Από τις εκδόσεις Εξάντας έχουν κυκλοφορήσει τα μυθιστορήματα «Ιουλιανός» και «Δημιουργία»• από τις εκδόσεις Γράμματα το μυθιστόρημα «Tο αγόρι πλάι στο ποτάμι»• από τις εκδόσεις Λιβάνης το μυθιστόρημα «Mάιρα Mπρέικιντριζ» και από τις Μεταμεσονύκτιες Εκδόσεις είχε κυκλοφορήσει η σάτιρα «Σε απευθείας μετάδοση από τον Γολγοθά».

Πηγή : ΠΟΛΥΧΡΩΜΟΣ ΠΛΑΝΗΤΗΣ – COLOURFUL PLANET

——————

* Πρώτη δημοσίευση 3 Οκτωβρίου 2006 στο transs.gr, αναδημοσίευση από τον Πολύχρωμο Πλανήτη.

© T-zine.gr 2018 | Για τις τελευταίες LGBTI ειδήσεις να επισκέπτεστε το T-zine.gr καθημερινά. Μπορείτε επίσης να γίνετε μέλος στη σελίδα μας στο Facebook και στο Twitter

© T-zine.gr