Now Reading
Σημαντική απόφαση υπέρ αιτούντος διεθνούς προστασίας για λόγους αποδιδόμενου σεξουαλικού προσανατολισμού.

Σημαντική απόφαση υπέρ αιτούντος διεθνούς προστασίας για λόγους αποδιδόμενου σεξουαλικού προσανατολισμού.

Ελλάδα: Σάββατο, 7 Σεπτεμβρίου 2019 | 10:25

LGBTQI News | T-zine.gr

 

Η HIAS Greece υποστήριξε την υπόθεση στο δεύτερο βαθμό, καθώς και στη διαδικασία ενώπιον του Διοικητικού Εφετείου Πειραιά.

Σημαντική απόφαση υπέρ αιτούντος διεθνούς προστασίας για λόγους αποδιδόμενου σεξουαλικού προσανατολισμού.

Σημαντική απόφαση υπέρ αιτούντος διεθνούς προστασίας για λόγους αποδιδόμενου σεξουαλικού προσανατολισμού.

Το Διοικητικό Εφετείο Πειραιά ακύρωσε την απόφαση της Ανεξάρτητης Επιτροπής Προσφυγών να μην χορηγήσει άσυλο σε υπήκοο Γκάνας, καθώς σύμφωνα με την απόφαση του ΔΕΠ, η Επιτροπή μη νόμιμα δεν εξέτασε τον ισχυρισμό του αιτούντος, σύμφωνα με τον οποίον, αν και ετεροφυλόφιλος, ο αιτών έχει βάσιμο φόβο δίωξης στην χώρα καταγωγής του, λόγω του αποδιδόμενου σε αυτόν σεξουαλικού προσανατολισμού που τον θέλει να είναι ομοφυλόφιλος.

Η HIAS Greece υποστήριξε την υπόθεση στο δεύτερο βαθμό, καθώς και στη διαδικασία ενώπιον του Διοικητικού Εφετείου Πειραιά.

Με αφορμή τη σημαντική αυτή απόφαση, ζητήσαμε από την κα Μαρίνα Γαλανού (Marina Galanou), την πρόεδρο του Σωματείου Υποστήριξης Διεμφυλικών (Σωματείο Υποστήριξης Διεμφυλικών – Transgender Support Association), να σχολιάσει την απόφαση, αλλά και να ξεκαθαρίσει μερικές από τις αναφερόμενες στην υπόθεση έννοιες, που δεν είναι πάντα κατανοητές για το ευρύ κοινό.

*****

—   Τι είναι σεξουαλικός προσανατολισμός;

Σεξουαλικός προσανατολισμός είναι η συναισθηματική ή και σεξουαλική έλξη προς το άλλο φύλο (ετεροερωτική/ετεροφυλοφιλική), το ίδιο φύλο (ομοερωτική/ομοφυλοφιλική) ή και τα δύο φύλα (αμφισεξουαλική). Ο σεξουαλικός προσανατολισμός, ετεροερωτικός ή μη, σύμφωνα με την επιστημονική κοινότητα, δεν αποτελεί επιλογή, ούτε προτίμηση. Επιπλέον δεν περιορίζεται μόνο στη σεξουαλική ζωή ενός ατόμου αλλά αφορά τη συνολική προσωπική και κοινωνική ταυτότητά του και συνδέεται στενά με τις προσωπικές σχέσεις που καλύπτουν την ανάγκη για αγάπη, δέσμευση και συντροφικότητα.

Επιλέγω να τονίσω δύο σημεία εδώ: 1ον ότι σύμφωνα με την επιστημονική κοινότητα δεν αποτελεί επιλογή (για να μιλήσω λιγάκι λαϊκά, δεν είναι σήμερα μου αρέσουν τα πορτοκάλια, αύριο θα φάω μήλα ή κεράσια), αλλά είναι προσανατολισμός άρρηκτα συνδεδεμένος με την ταυτότητα ενός ανθρώπου. Το 2ο είναι ότι είναι λανθασμένο όταν μιλάμε για σεξουαλικό προσανατολισμό, να περιοριζόμαστε στη σεξουαλική ζωή, καθώς η έννοια αυτή συνδέεται, σε όλους τους ανθρώπους, είτε είναι ετεροφυλόφιλοι, είτε ομοφυλόφιλοι, με την ανάγκη που έχουμε όλοι άνθρωποι για αγάπη, δέσμευση, συντροφικότητα. Δεν είναι σωστό δηλαδή να λέμε, για να μιλήσω πάλι λίγο λαϊκά, όπως λέγεται συχνά «δεν με ενδιαφέρει τι κάνεις στο κρεβάτι σου». Δεν πρόκειται για το κρεβάτι, αλλά για την ανάγκη που έχουμε όλοι οι άνθρωποι να αγαπάμε και να δεχόμαστε αγάπη και συντροφικότητα που αυτή ούτως ή άλλως εξωτερικεύεται. Αφορά την ταυτότητά μας ως άνθρωποι, και ο σεξουαλικός προσανατολισμός είναι θεμελιώδης διάσταση της ανθρώπινης προσωπικότητας.

Να εξηγήσω όμως λίγο παραπάνω τι εννοώ όταν λέω ότι είναι θεμελιώδης διάσταση της ανθρώπινης προσωπικότητας: όταν βλέπουμε ένα ετεροφυλόφιλο ζευγάρι, είτε στον δρόμο είτε αλλού, να πηγαίνει χέρι-χέρι, είτε αγκαλιά (δεν μιλάω για ερωτικές διαχύσεις, απλά για τη συνηθισμένη εικόνα ενός ζευγαριού), ποτέ δεν διανοούμαστε να τους πούμε, αυτό δεν πρέπει να το κάνεις δημόσια, είναι ντροπή, με σοκάρει. Όμως συχνά όταν αυτό γίνεται με ένα ομοφυλόφιλο ζευγάρι, πολλοί δείχνουν να σοκάρονται, ή να αισθάνονται ντροπή. Γενικότερα, η πρόσληψη της ομοφυλοφιλικής συμπεριφοράς στη δημόσια σφαίρα, δεν είναι αντίστοιχη με αυτήν της ετεροφυλόφιλης. Τούτο οφείλεται σε προκαταλήψεις ή στερεότυπα. Βεβαίως, το να λέμε έτσι αόριστα για προκαταλήψεις ή στερεότυπα, είναι απλά θεωρητικολογία, γιατί σημασία έχει ποιο είναι το πραγματικό αντίκτυπο από αυτών των συμπεριφορών. Το πραγματικό αντίκτυπο είναι οι διακρίσεις, η ανισότιμη μεταχείριση, και πολλές φορές ακόμη και η λεκτική ή σωματική βία. Το τυφλό μίσος. Όπως λόγου χάρη συμβαίνει στις χώρες που η ομοφυλοφιλία είναι ποινικοποιημένη (είναι 76 χώρες στον πλανήτη μας, εκ των οποίων στις 10 ισχύει η θανατική ποινή, είτε οι ομοφυλόφιλοι διώκονται επί παραδείγματι από παραστρατιωτικές ομάδες ή άλλους.

—   Τι είναι αποδιδόμενος σεξουαλικός προσανατολισμός; Πως μπορεί να προκύψει λανθασμένη απόδοση σεξουαλικού προσανατολισμού;

Ο αποδιδόμενος σεξουαλικός προσανατολισμός είναι οι ιδιότητες που αποδίδονται σε ένα πρόσωπο σχετικά με τη σεξουαλικότητά του. Είτε γιατί κάποιος αποφάσισε να διαδώσει κάτι τέτοιο ψευδώς, είτε επί παραδείγματι λόγω στερεοτύπων (πχ όταν ένα άτομο έχει θηλυκούς τρόπους και εικάζουμε, είτε λανθασμένα αποδίδουμε έναν σεξουαλικό προσανατολισμό). Είναι κυρίως τα στερεότυπα που συνδέονται με το φύλο, και αποδίδουμε ιδιότητες, χαρακτηριστικά, τυποποιώντας ανθρώπους και συμπεριφορές. Όμως δεν είναι όλα άσπρο μαύρο, ούτε όλα μπλε (όπως πχ μας έχουν συνηθίσει να ντύνουν τα αγοράκια σε μικρή ηλικία) ούτε όλα ροζ (όπως μας έχουν συνηθίσει να ντύνουν τα μικρά κοριτσάκια).

Αυτά τα στερεότυπα είναι ευδιάκριτα σε περιπτώσεις αιτούντων διεθνούς προστασίας ασύλου για λόγους σεξουαλικού προσανατολισμού διαβάζοντας αποφάσεις: συχνά βλέπουμε περιπτώσεις που ο χειριστής δεν «πείθεται» ότι το άτομο αυτό είναι ομοφυλόφιλος, γιατί (κατά την υποκειμενική του κρίση) είναι πολύ «αρρενωπός».

Υπάρχουν ακόμη περιπτώσεις προσώπων που είτε ασκούν εργασία στο σεξ, είτε εξ ανάγκης ή εξαναγκασμού μπορεί να συνευρεθούν σεξουαλικά με πρόσωπα του ιδίου φύλου. Τότε, υποθέτουμε (αυθαίρετα) και αποδίδουμε μία σεξουαλικότητα. Όμως όταν ένα πρόσωπο ασκεί εργασία στο σεξ, είτε εξ ανάγκης είτε λόγω εξαναγκασμού, αυτή δεν είναι πράξη που συνδέεται σώνει και καλά με την σεξουαλικότητά του. Αλλά με την ανάγκη του να επιβιώσει ή/και να βοηθήσει οικονομικά κάποιους τρίτους.

Επίσης, θα πρέπει να σημειώσουμε ότι ο αποδιδόμενος σεξουαλικός προσανατολισμός, δεν αφίσταται της Ελληνικής νομοθεσίας: πράγματι στον ν. 4443/2016 (νομοθεσία για την ίση μεταχείριση), στο Άρθρο 2, παρ. 2, στοιχείο στ. αναφέρεται: «στ) ως «διάκριση λόγω νομιζόμενων χαρακτηριστικών» νοείται η λιγότερο ευνοϊκή μεταχείριση ενός προσώπου που εικάζεται ότι διαθέτει συγκεκριμένα χαρακτηριστικά φυλής, χρώματος, εθνικής ή εθνοτικής καταγωγής, γενεαλογικών καταβολών, θρησκευτικών ή άλλων πεποιθήσεων, αναπηρίας ή χρόνιας πάθησης, ηλικίας, οικογενειακής ή κοινωνικής κατάστασης, σεξουαλικού προσανατολισμού, ταυτότητας ή χαρακτηριστικών φύλου». Επομένως ο αποδιδόμενος σεξουαλικός προσανατολισμός ή αλλιώς νομιζόμενα χαρακτηριστικά προστατεύονται κατά την Ελληνική νομοθεσία.

Μάλιστα, το ΣΥΔ (Σωματείο Υποστήριξης Διεμφυλικών), είχε ζητήσει να εναρμονιστούν με αυτήν την προσθήκη που έγινε ορθώς το 2016, σχετικές διατάξεις της κείμενης ελληνικής νομοθεσίας, πχ το Άρθρο 82Α (ρατσιστικό έγκλημα) και ο αντιρατσιστικός νόμος, κάτι που τελικά δεν έγινε. Είναι απαραίτητο να εναρμονιστούν όλες οι σχετικές νομοθεσίες που ανέφερα ώστε να συμπεριλαμβάνουν και τα νομιζόμενα χαρακτηριστικά και ο λόγος είναι απλός: συχνά, συχνότατα, παρενοχλούνται, δέχονται διακρίσεις ακόμη και βία άνθρωποι γιατί αυθαίρετα υποθέτουν κάποιοι άλλοι ότι ανήκουν σε κάποια υποομάδα. Ας μην πάμε άλλωστε μακριά: στα σχολείο επί παραδείγματι παιδιά δέχονται συχνά μπούλινγκ που οδηγούν σε καταστάσεις έντονης βίας, γιατί το παιδί μπορεί να μη φαίνεται σε κάποιους «πολύ αρσενικό» ή «θηλυκό», σε σχέση με την εικόνα που έχουν στο κεφάλι τους.

—   Γιατί κάποιος που μπορεί να έχει συνευρεθεί σεξουαλικά με ένα άτομο του ίδιου φύλου, δεν είναι απαραίτητα ομοφυλόφιλος;

Όπως εξήγησα προηγουμένως ο σεξουαλικός προσανατολισμός είναι θεμελιώδης διάσταση της προσωπικότητας και της ταυτότητας ενός ανθρώπου. Στην πλειονότητα των περιπτώσεων έχει τον χαρακτήρα της σταθερής συμπεριφοράς και προσανατολισμού, είτε είναι ομοφυλοφιλικός, είτε ετεροφυλοφιλικός. Δεν ταιριάζουν όμως όλα τα πόδια στο ίδιο παπούτσι. Αφενός μεν υπάρχει η κατηγορία των αμφιφυλόφιλων, που μπορεί να έλκονται και από τα δύο κυρίαρχα φύλα, υπάρχουν ακόμη οι άνθρωποι που έλκονται οι άνθρωποι που έλκονται από τρανς, αλλά βεβαίως, όπως σωστά σημειώνετε στην ερώτησή σας, υπάρχουν τα πρόσωπα που εργάζονται στο σεξ είτε εξ επιλογής είτε εξαναγκάζονται για οικονομικούς ή άλλους λόγους να το κάνουν, που αυτοί παρέχουν υπηρεσίες στο σεξ είτε με τη θέλησή τους είτε εξ ανάγκης ανεξαρτήτως του φύλου του συντρόφου. Εκεί είναι αστείο να μιλήσουμε για σεξουαλικό προσανατολισμό, ή να εικάσουμε ότι επειδή παρείχε υπηρεσίες του σεξ σε πρόσωπα του ιδίου φύλου είναι ομοφυλόφιλος. Το πράττει απλά είτε γιατί αυτή είναι η δουλειά του, είτε εξ ανάγκης. Για να επιβιώσει.

—   Γιατί είναι σημαντική αυτή η απόφαση του Διοικητικού Εφετείου Πειραιά;

Είναι ιδιαίτερα σημαντική, και εξ όσων γνωρίζω, έχει ιστορικό χαρακτήρα, καθώς δεν υπάρχει άλλη απόφαση διοικητικού δικαστηρίου που να ακυρώνει απορριπτική απόφαση για την χορήγηση διεθνούς προστασίας για λόγους αποδιδόμενου σεξουαλικού προσανατολισμού / νομιζομένων χαρακτηριστικών. Αξίζει για τους αναγνώστες μας να επισημάνουμε το σχετικό απόσπασμα της απόφασης του Διοικητικού Εφετείου Πειραιά και να απονείμουμε τα εύσημα στο δικαστήριο που εξέδωσε αυτήν την σημαντική απόφαση, όσο βέβαια και στην HIAS Greece που χειρίστηκε την υπόθεση και τον εξουσιοδοτημένο δικηγόρο του πρόσφυγος τον Βασίλη Κερασιώτη, γι’ αυτήν την εξαιρετική απόφαση:

  «Με το περιεχόμενο όμως αυτό η προσβαλλόμενη απόφαση αιτιολογείται πλημμελώς, όπως βασίμως προβάλλεται με την κρινόμενη αίτηση. Και τούτο διότι νόμιμα και αιτιολογημένα κρίθηκε, καταρχάς, με αυτήν ότι δεν υφίσταται στην περίπτωση του αιτούντος συγκροτημένη ομοφυλοφιλική συμπεριφορά ώστε να μην δύναται να συναχθεί ότι αυτή συνιστά θεμελιώδες στοιχείο της ταυτότητάς του ως εγγενούς ή αμετάβλητου χαρακτηριστικού της. Περαιτέρω, όμως, μη νόμιμα δεν εξετάσθηκε ο προβληθείς ενώπιον της Επιτροπής ουσιώδης λόγος της αποδιδόμενης σ’ αυτόν ιδιότητας του ομοφυλόφιλου από τις κρατικές αρχές ή από την ανωτέρω οργανωμένη ομάδα […] που τον καταδιώκει, έστω και αν ο ίδιος δεν προσδιορίζεται ατομικά ως ομοφυλόφιλος. Συγκεκριμένα, η Επιτροπή μη νόμιμα και αναιτιολόγητα με την προσβαλλόμενη απόφαση δεν εξέφερε αυτοτελή κρίση, βάσει του προβαλλόμενου ισχυρισμού του αιτούντος, αν η εν λόγω αποδιδόμενη στο πρόσωπό του ιδιότητα είναι ικανή από μόνη της, χωρίς τη συμβολή οποιουδήποτε άλλου λόγου, να προκαλέσει σ’ αυτόν αντικειμενικά δικαιολογημένο φόβο δίωξής του στην πατρίδα του, ώστε να υπαχθεί στο ειδικό προστατευτικό καθεστώς του πρόσφυγα».

Το δικαστήριο, εδώ, παρ’ ότι η σχετική νομοθεσία δεν αναφέρεται ρητά (όπως ο ν. 4443/2016) σε νομιζόμενα χαρακτηριστικά, μπήκε στην ουσία του θέματος που είναι ο άμεσος κίνδυνος για την ζωή ή τη σωματική ακεραιότητα του αιτούντος, παρ’ ότι ο ίδιος ο πρόσφυγας λέει κατηγορηματικά ότι δεν είναι ομοφυλόφιλος. Είναι η μοναδική τέτοια απόφαση που έχουμε, και συνιστά ιδιαίτερα σημαντική νομολογία.

Περαιτέρω, έχει και μία ακόμη σημασία: Επειδή στην οργάνωση που δραστηριοποιούμαι, το ΣΥΔ, έχουμε κι εμείς χειριστεί πλήθος υποθέσεων LGBTI αιτούντων διεθνούς προστασίας, δεν έχω υπόψη μου άλλη υπόθεση στην οποία ένα διοικητικό δικαστήριο να ακυρώνει απορριπτική απόφαση για την παροχή διεθνούς προστασίας για λόγους σεξουαλικού προσανατολισμού ή ταυτότητας φύλου για αιτούντες άσυλο από χώρες της Κεντρικής Αφρικής, όπως στην προκείμενη περίπτωση από την Γκάνα. Έχουμε χειριστεί υποθέσεις από LGBTI πρόσφυγες που προέρχονται από την Αίγυπτο και το Μαρόκο, δεν έχω υπόψη μου όμως άλλες από χώρες της Κεντρικής Αφρικής. Εδώ θα πρέπει , ακόμη, να έχουμε υπόψη μας ότι ιδιαίτερα σε αυτές της χώρες, όπως η Γκάνα και η Νιγηρία, ακολουθούνται από τις αρχές η δημοσιοποίηση ακόμη και σε εφημερίδες ή άλλα ΜΜΕ φωτογραφιών ομοφυλόφιλων, ακόμη και σε κάποιες περιπτώσεις «προκήρυξή» τους.

Στην συγκεκριμένη περίπτωση συνέβη κάτι ανάλογο: όπως καταγγέλλει ο πρόσφυγας τον είχαν τραβήξει βίντεο και φωτογραφίες που είχαν δημοσιευθεί σε μέσα, και γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο είχε τεθεί σε άμεσο κίνδυνο η ζωή και η σωματική του ακεραιότητα. Σε τυχόν περίπτωση που ο πρόσφυγας επέστρεφε στην χώρα καταγωγής του, την Γκάνα, θα είχε να αντιμετωπίσει τον απόλυτο τρόμο: σε μία χώρα που είναι αφενός μεν είναι παράνομη η ομοφυλοφιλία (με νόμο που ισχύει από το 1960) αφετέρου κυριαρχεί η βία κατά των ομοφυλόφιλων (που ήδη την είχε βιώσει με τον πιο έντονο τρόπο όσο έζησε εκεί), θα κινδύνευε άμεσα η ζωή του επειδή υπήρχαν δημοσιευμένες φωτογραφίες και βίντεό του.

Δείτε Επίσης

Αξίζουν συγχαρητήρια σε όλους όσους εργάστηκαν για να έχουμε αυτήν την εξαιρετική απόφαση.

 

Αντιμετωπίζοντας το πολλαπλό στίγμα: πρόσφυγες για λόγους σεξουαλικού προσανατολισμού ή ταυτότητας φύλου.

Δείτε επίσης

Διαβάστε: Μεταβολή κυρίου ονόματος, καταχώρισης φύλου και διασταλτική ερμηνεία προσαρμογής επωνύμου τρανς γυναίκας πρόσφυγος

Διαβάστε: Σκέψεις αναφορικά με την «εύλογη» πιθανότητα δίωξης λόγω σεξουαλικού προσανατολισμού

Διαβάστε: Η ιστορία της Οβιλίας, μιας τρανς αιτούσας διεθνούς προστασίας που εγκλωβίστηκε στην Λέσβο. «Ένιωθα σαν να μην ήμουν άνθρωπος».

 

 

 

 

 

© T-zine.gr 2018 | Για τις τελευταίες LGBTI ειδήσεις να επισκέπτεστε το T-zine.gr καθημερινά. Μπορείτε επίσης να γίνετε μέλος στη σελίδα μας στο Facebook και στο Twitter

 
© T-zine.gr
 

Ποια είναι η αντίδρασή σας;
Μου αρέσει
0
Ουάου
0
Τέλειο
0
Δείτε τα σχόλια (0)

Αφήστε Ένα Σχόλιο

Η email διεύθυνση σας δεν θα δημοσιευθεί